اسناد خود را چگونه تنظیم کنیم که امکان جعل در آنها کاهش یابد؟
جعل چیست ؟
، جرم است و هر کس مرتکب آن شود با مجازات قانونی که قانونگذار برای آن در نظر گرفته است، روبرو خواهد شد. هر چند در صورت وقوع جرم، باب شکایت باز است اما پیشگیری به مراتب سادهتر و کمهزینهتر است. در این مطلب به بررسی نکاتی خواهیم پرداخت که رعایت آنها امکان جعل اسناد را کاهش میدهد. جعل رفتاری است مجرمانه و قانونگذار همچون سایر جرائم برای آن مجازات تعیین کرده است. لکن از آنجا که در صورت وقوع جعل، زیاندیده با مشکلات متعددی مواجه میشود، بهتر این است که اشخاص با افزایش دقت خود در تنظیم اسناد و رعایت پارهای نکات احتیاطی، از وقوع این جرم پیشگیری کنند تا گرفتار مشکلات بعدی نشوند. چرا که هرچند در صورت وقوع جرم، باب شکایت باز است و با مجرم برخورد قانونی میشود، پیشگیری به مراتب سادهتر و کمهزینهتر است.
راهکارهای کاهش جعل در نوشته کدام است ؟
راه های جعل کدام است ؟
جعل به روشهای مختلفی واقع میشود. یکی از رایجترینِ این روشها، «الحاق» یعنی اضافه شدن عدد، حرف، کلمه یا سطری به سند میباشد. رعایت نکات زیر میتواند امکان الحاق در اسناد را کاهش دهد:
۱/بین آخرین سطر سند با امضا، مهر یا اثر انگشت فاصله نگذارید و این علامتها را بدون هیچ فاصلهای بعد از آخرین سطر سند یا نوشته درج کنید. وجود فاصله احتمال الحاق مطالب اضافه به متن اصلی را زیاد میکند .
۲/ابتدا و انتهای جملات را با علامتهای مخصوص مانند نقطه یا خطوط مورب کاملاً ببندید.
۳/نگذارید فاصلهی بیهوده و غیرضروری میان متن اصلی و حاشیههای کاغذ باقی بماند سعی کنید مرتب و خوش خط بنویسید
۴/سعی کنید متن را بدون خطخوردگی تنظیم کنید و اگر ضرورتاً خط خوردگی ایجاد شد، در ذیل سند محل خطخوردگی را با ذکر شماره سطر و کلمات قبل و بعد آن مشخص نمایید.
۵/مقدمه، متن اصلی، پایان و نتیجهگیری متن سند را بهصورت کاملاً واضح، روشن و بدون ابهام تنظیم کنید.
۶/اگر سندی ضمیمهی سند اصلی (که در حال تنظیم آن هستید) شده است، مشخصات کامل آن را در متن سند اصلی قید کنید.
۷/اگر سند را در چند برگه تنظیم کردهاید، زیر همگی این برگهها را امضا کنید صرف امضا در صفحه اخر کافی نیست
۸/با استفاده از کاربن یا فتوکپی، از سند اصلی نسخهی اضافی تهیه کنید تا نزد افراد ذینفع بماند ولی امضاها نباید کاربنی یا کپی باشد
۹/تشخیص الحاق و تغییر در نوشتههایی که با قلم و جوهر یا قلم خودنویس تنظیم شده باشد، بسیار راحتتر از اسنادی است که با خودکار تنظیم میشود. همچنین اگر این نوشتهها با کمک مواد شیمیایی محو شده باشد، ظهور آنها راحتتر از نوشتههایی خواهد بود که با خودکار تنظیم شده است. از این رو توصیه میشود که اسناد بسیار مهم خود را با قلم و جوهر یا قلم خودنویس تنظیم کنید.
۱/هر قدر امضای شما پیچیدهتر و همراه با حروف، کلمات یا اعداد بیشتری باشد، امکان جعل و تقلید آن کمتر است و اگر هم جعل شود، امکان تشخیص جعلی بودن آن بیشتر خواهد بود. اگر بهعلت کمسوادی یا بیسوادی چنین امکانی ندارید، بهجای امضا از اثر انگشت یا مُهر استفاده کنید. ۲/امضاهای خود را به شکل خطوط مُدَوَّر (دایرهای) و در جهت خلاف گردش عقربههای ساعت تنظیم کنید. ۳/مقابل اشخاص ناشناس و غیرقابل اعتماد، نامهها و اسناد خود را امضا نکنید تا امکان تقلید امضا برای آنها به وجود نیاید. ۴/امکان جعل و تقلید امضاهایی که به عنوان پاراف (تأیید) در نسخهی آخر نامههای اداری درج میشود، زیاد است. با توجه به اینکه این پارافها حکم امضا را دارند، در درج آنها مانند درج امضا بسیار دقت کنید. ۵/اگر برای خود یا شرکتتان سفارش ساخت مُهر دادهاید، توجه داشته باشید که هرچه متن مُهرتان پیچیدهتر بوده و ریزهکاری بیشتری داشته باشد، خطر جعل آن کمتر است.
در خصوص اتهام آقایان ع. و ر.، دایر بر جعل و استفاده از سند مجعول: 1- در خصوص جعل با ادعای شاکی مبنی بر اینکه مفاد روی متن قرارداد مؤخر بر مفاد ظهر قرارداد که به امضاء شاکی رسیده تایپ و پرینت گردیده و نامبرده بدون اطلاع از مفاد کامل قرارداد آن را امضاء کرده است تصریح مینماید: اولاً هر گاه فردی سفیدامضاء به دیگری تحویل نماید اصل بر آن است که برای نگارش مندرجات آن به دیگری نیابت و نمایندگی اعطاء نموده، مگر آنکه ثابت شود مقرر بوده امر دیگری در آن نوشته شود یا مقرر بوده که سفید باقی بماند. در مانحنفیه شاکی مدعی است قراردادی که امضاء کرده است فاقد بندهای 1 تا 7 بوده است و از عدد 8 شروع شده که بر فرض صحت ادعا برای نگارش سایر مفاد قراردادی که امضاء نموده به متهمین نمایندگی اعطاء کرده و الا قرارداد کار نیمه تمام و فاقد اعتبار تلقی میگردید. حال آنکه نامبرده دو سال با همین قرارداد به کار مشغول بوده و با استناد همین قرارداد هم به اداره کار دادخواهی نموده است. ثانیاً علاوه بر آن این ادعا که قرارداد نصفه توسط وی امضاء شده باشد خلاف اصل تلقی میشود و شاکی دلایل مستحکمی که امر خلاف اصل را اثبات کند ارائه نکرده است و نظریه کارشناسی نیز در مانحنفیه مورد قبول واقع نمیگردد. ثالثاً شاکی به متن و محتوای آن بخش از قرارداد که ادعای جعلیت آن را دارد ملتزم بوده و بر اساس آن حقوق دریافت میکرده است، لذا تأخیر در ادعای جعل نیز دلیلی بر عدم صحت ادعای وی میباشد. 2- در خصوص جعل از طریق تغییر مندجات با خودکار روی نسخه دیگر قرارداد مربوط به سال دوم همکاری اشعار میدارد: اولاً تعریف جعل و از مصادیق آن تغییرمحتوای اسناد به نحوی است که موجب تشابه با اصل گردد، در مانحنفیه تغییر مندرجات متن تایپی با خودکار که موجب تشابه با اصل نیست مصداق جعل محسوب نمیگردد. ثانیاً مفاد مجعوله مشتمل بر محتوایی نیست که جعل را متصور سازد، بلکه با توجه به تغییر سال برخی اعداد روی متن تیپ قرارداد تغییر کرده که الزاماً ضرری متوجه شاکی نمیکند، بلکه مشتمل بر افزایش حقوق نسبت به سال قبل است. لذا انگیزه و عنصر معنوی جعل در آن مفقود است. 3- در خصوص بزه استفاده از سند مجعول علاوه بر اینکه استفاده از سند مجعول منوط به اثبات جعل است که به شرح قبل از نظر این دادگاه مردود است تاکید میگردد: اولاً ادارات کار هرگونه قراردادی که متن و محتوای آن بر خلاف مقررات قانون کار باشد را مورد ترتیب اثر قرار نداده و بر فرض که در قرارداد قید شده باشد کارمند مشمول مقررات کار نخواهد بود و تأثیری بر تصمیم ادارات کار ندارد. بر اساس قانون کار این مقررات حاکم بر قراردادهای خصوصی بوده، لذا اساساً ارائه این قرارداد در مقام دفاع به اداره کار در قسمتهای مباین با فصل حقوق کارگر در قانون کار نفعی برای متهمین ندارد؛ لذا انگیزهای متصور نبوده و عنصر معنوی مفقود است. علیهذا مستنداً به بند الف ماده 177 قانون آیین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب در امور کیفری حکم به برائت متهمین از اتهامات وارده صادر و اعلام مینماید. رأی صادره حضوری و ظرف بیست روز قابل اعتراض از سوی شاکی در محاکم تجدیدنظر استان تهران خواهد بود. 🔹دادرس شعبه 1103 دادگاه عمومی جزایی تهران
✅رای دادگاه تجدید نظر
در این پرونده خانم ه. به طرفیت آقایان ع. و ر. از دادنامه شماره 600152 مورخ 28/03/93 شعبه 1103 دادگاه عمومی جزایی تهران در مهلت مقرر قانونی تجدیدنظرخواهی نموده است که به موجب دادنامه مذکور در خصوص شکایت تجدیدنظرخواه علیه تجدیدنظر خواندگان دایر بر جعل و استفاده از سندمجعول حسب مواد استنادی در دادنامه حکم برائت صادر شده است. اینک با توجه به محتویات پرونده و تحقیقات معموله و دفاعیات موجه تجدیدنظرخواندگان در طول دادرسی وقوع بزهی احراز نمیشود و اعتراض موجهی از سوی تجدیدنظرخواه نسبت به دادنامه تجدیدنظرخواسته که خلل به ارکان آن وارد نماید یا سبب نقض آن شود به عمل نیامده است، لذا دادگاه ضمن رد اعتراض تجدیدنظرخواه وفق بندالف از ماده 257 قانون آیین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب در امور کیفری دادنامه تجدیدنظرخواسته را تأیید مینماید. این رأی قطعی است . 🔹مستشاران شعبه 57 دادگاه تجدیدنظر استان تهران/پژوهشگاه قوه قضائیه